HS Code چیست؟ این سؤال یکی از موضوعات مهم برای بازرگانان و فعالان تجارت بینالمللی است. هر کالایی که در فرآیند واردات یا صادرات جابهجا میشود، باید در نظام طبقهبندی کالاها در جایگاه مشخصی قرار گیرد. کد HS برای همین منظور استفاده میشود.
تجار و بازرگانان پیش از اقدام به واردات کالا یا صادرات کالا باید مشخصات و طبقهبندی کالای خود را بررسی کنند؛ زیرا کد تعرفه کالا میتواند بر میزان حقوق و عوارض گمرکی، مقررات واردات و صادرات و برخی الزامات قانونی تأثیرگذار باشد.
HS Code چیست؟
HS Code مخفف Harmonized System Code یا «کد سیستم هماهنگشده» است. این سیستم یک استاندارد بینالمللی برای طبقهبندی کالاهای تجاری است که توسط سازمان جهانی گمرک (WCO) تدوین شده و کشورهای مختلف از آن بهعنوان پایهای برای طبقهبندی کالاها استفاده میکنند.
کد HS در سطح بینالمللی معمولاً از 6 رقم تشکیل میشود. این ساختار امکان شناسایی و دستهبندی کالاها را در تجارت بینالمللی فراهم میکند. کشورها میتوانند پس از این سطح، برای نیازهای تعرفهای و آماری خود کدهای بیشتری به سیستم اضافه کنند.

ساختار HS Code چگونه است؟
برای درک بهتر کد HS میتوان ساختار ششرقمی آن را به سه بخش دو رقمی تقسیم کرد:
- دو رقم اول: نشاندهنده فصل یا Chapter کالا هستند.
- دو رقم دوم: نشاندهنده Heading یا سرفصل کالا هستند.
- دو رقم سوم: Subheading یا زیرسرفصل کالا را مشخص میکنند.
به این ترتیب، کد ششرقمی میتواند جایگاه یک کالا را در سیستم طبقهبندی بینالمللی مشخص کند. البته برای تعیین کد تعرفه نهایی در یک کشور ممکن است ارقام بیشتری پس از کد ششرقمی اضافه شود.
HS Code چه کاربردی دارد؟
کد HS فقط برای شناسایی کالا استفاده نمیشود و در بخشهای مختلف تجارت بینالمللی و امور گمرکی کاربرد دارد.
- تعیین و بررسی تعرفه گمرکی: کد کالا یکی از عوامل مهم در شناسایی نرخ حقوق و عوارض گمرکی است.
- آمار تجارت خارجی: کشورها از کدهای طبقهبندی کالا برای ثبت و تحلیل آمار واردات و صادرات استفاده میکنند.
- کنترل مقررات واردات و صادرات: برخی کالاها ممکن است مشمول محدودیت، مجوز یا مقررات خاص باشند.
- قوانین مبدأ: در برخی فرآیندهای تجاری، طبقهبندی صحیح کالا در بررسی مقررات مبدأ اهمیت دارد.
- مالیات و عوارض: کد تعرفه میتواند در تعیین برخی هزینهها و الزامات مرتبط با کالا مورد استفاده قرار گیرد.
- حملونقل و اسناد تجاری: اطلاعات طبقهبندی کالا ممکن است در اسناد و فرآیندهای تجاری مورد استفاده قرار گیرد.

تفاوت HS Code و کد تعرفه گمرکی چیست؟
این دو عبارت در بسیاری از مواقع به جای یکدیگر استفاده میشوند، اما از نظر فنی کاملاً یکسان نیستند.
HS Code ششرقمی پایه بینالمللی طبقهبندی کالا است، در حالی که هر کشور میتواند برای اهداف تعرفهای و آماری، جزئیات بیشتری به این کد اضافه کند. بنابراین کدی که برای یک کالا در سطح بینالمللی استفاده میشود ممکن است در نظام تعرفهای یک کشور با ارقام بیشتری تکمیل شود.
به همین دلیل، هنگام واردات کالا بهتر است تنها به یک کد ششرقمی عمومی اکتفا نکنید و کد تعرفه قابل اعمال در کشور مقصد را نیز بررسی کنید.
نحوه استعلام HS Code چگونه است؟
برای پیدا کردن کد مناسب کالا روشهای مختلفی وجود دارد. انتخاب روش مناسب به نوع کالا، کشور مبدأ و مقصد و میزان پیچیدگی طبقهبندی بستگی دارد.
1. جستجوی آنلاین HS Code
برخی پایگاههای اطلاعاتی امکان جستجوی کد کالا را بر اساس نام، شرح یا مشخصات محصول فراهم میکنند. برای استفاده از این ابزارها باید شرح کالا را تا حد امکان دقیق وارد کنید.
2. مراجعه به سامانه و منابع گمرکی
برای واردات یا صادرات، بررسی منابع رسمی گمرکی کشور مربوطه اهمیت زیادی دارد. در بسیاری از کشورها اطلاعات مربوط به تعرفه، طبقهبندی کالا و الزامات واردات در منابع رسمی گمرکی منتشر میشود.
3. استفاده از نظر کارشناسان گمرکی
برای کالاهایی که طبقهبندی آنها ساده نیست، بهتر است از کارشناسان گمرکی یا متخصصان حوزه تجارت خارجی کمک بگیرید. انتخاب اشتباه کد کالا میتواند باعث ایجاد مشکل در فرآیند اظهار، محاسبه هزینهها یا ترخیص شود.
4. مشورت با شرکتهای ترخیص کالا
شرکتهای فعال در زمینه ترخیص کالا و خدمات بازرگانی میتوانند با بررسی مشخصات فنی و کاربرد محصول، در پیدا کردن کد تعرفه مناسب کمک کنند. برای نمونه، اگر در زمینه تجارت و واردات در جنوب کشور فعالیت دارید، مشورت با شرکت ترخیص کالا در بوشهر میتواند در فرآیند بررسی اسناد و امور گمرکی مفید باشد.
برای استعلام HS Code چه اطلاعاتی لازم است؟
هرچه مشخصات کالا دقیقتر باشد، احتمال رسیدن به طبقهبندی صحیح بیشتر خواهد بود. هنگام جستجوی کد کالا بهتر است اطلاعات زیر را آماده داشته باشید:
- نام دقیق کالا
- کاربرد اصلی محصول
- جنس و مواد اولیه
- نحوه عملکرد یا روش استفاده
- مشخصات فنی
- روش تولید در صورت اهمیت برای طبقهبندی
- کشور مبدأ و مقصد
- کاتالوگ یا دیتاشیت محصول در صورت وجود
نکات مهم هنگام استعلام HS Code
- شرح کالا را دقیق وارد کنید: یک نام کلی ممکن است برای چند گروه کالایی مختلف استفاده شود.
- به جنس و کاربرد کالا توجه کنید: این مشخصات در طبقهبندی برخی محصولات اهمیت زیادی دارند.
- کشور مقصد را در نظر بگیرید: کد ششرقمی HS پایه مشترک دارد، اما کد تعرفه نهایی میتواند در کشورهای مختلف متفاوت باشد.
- تنها به نتایج موتورهای جستجو اعتماد نکنید: ابزارهای آنلاین برای جستجوی اولیه مفید هستند، اما در موارد پیچیده باید منابع رسمی و نظر متخصص بررسی شود.
- کد تعرفه را با اسناد کالا تطبیق دهید: مشخصات فنی، کاتالوگ و شرح کالا باید با طبقهبندی انتخابشده همخوانی داشته باشد.
- پیش از ثبت سفارش یا اظهار گمرکی بررسی نهایی انجام دهید: تغییر یا اصلاح کد تعرفه ممکن است بر هزینهها و روند ترخیص تأثیر بگذارد.
آیا HS Code در همه کشورها یکسان است؟
سیستم HS در سطح بینالمللی یک چارچوب مشترک برای طبقهبندی کالاها ایجاد میکند و شش رقم ابتدایی در سطح سیستم هماهنگشده مبنای مشترکی دارند. با این حال، کشورها میتوانند برای اهداف تعرفهای و آماری، کد را با ارقام بیشتری توسعه دهند.
بنابراین هنگام واردات کالا باید علاوه بر شناسایی HS Code، کد تعرفه و مقررات کشور مقصد نیز بررسی شود.
چرا تعیین صحیح HS Code اهمیت دارد؟
انتخاب کد صحیح کالا یکی از بخشهای مهم فرآیند تجارت خارجی است. کد تعرفه میتواند در شناسایی نرخ حقوق و عوارض، مقررات مربوط به واردات یا صادرات و سایر الزامات گمرکی نقش داشته باشد.
به همین دلیل، اگر درباره طبقهبندی کالای خود اطمینان ندارید، بهتر است قبل از انجام مراحل اصلی واردات یا صادرات، اطلاعات فنی محصول را در اختیار یک کارشناس گمرکی یا متخصص ترخیص قرار دهید.
جمعبندی
HS Code یک سیستم استاندارد برای طبقهبندی کالاهای مورد معامله در تجارت بینالمللی است. کد ششرقمی HS پایهای مشترک برای شناسایی کالاها ایجاد میکند و کشورها میتوانند برای اهداف تعرفهای و آماری، جزئیات بیشتری به آن اضافه کنند.
برای استعلام HS Code و تعرفه گمرکی میتوان از ابزارهای جستجوی آنلاین، منابع رسمی گمرکی و کارشناسان حوزه تجارت خارجی استفاده کرد. با این حال، برای کالاهای پیچیده یا مواردی که طبقهبندی آنها مشخص نیست، بررسی تخصصی اهمیت بیشتری دارد.
در نهایت، پیش از واردات یا صادرات، بهتر است مشخصات فنی کالا، کشور مقصد و کد تعرفه مربوطه را بهدقت بررسی کنید تا از بروز مشکلات احتمالی در فرآیند گمرکی جلوگیری شود.
لینک مطالب مرتبط و مفید
- راهنمای ترخیص کالا از گمرک بندرعباس | ویژگی های گمرک شهید رجایی و گمرک شهید باهنر
- روش های حمل کالا در تجارت بین الملل
- ترخیص کالا از گمرک بوشهر | چرا گمرک بوشهر؟ ویژگیها و مزایای این گمرک
- اینکوترمز چیست؟ قوانین و اصطلاحات اینکوترمز 2020 + جدول (آپدیت جدید)
- کشتیهای خودران چیستند؟ فناوریهای کلیدی و نوظهور MASS
- کارت بازرگانی چیست و چه مزایایی دارد؟
شما هم به دنبال معرفی محصولات و خدمات خود هستید؟
اگر تولیدکننده، تأمینکننده یا فعال صنعت ساختمان هستید، بسپار، رسانه تخصصی صنعت ساختمان، میتواند به دیدهشدن بیشتر کسبوکار شما در میان مخاطبان تخصصی صنعت ساختمان و نتایج جستجوی گوگل کمک کند.

